Welk verzet heb ik nodig op de Mont Ventoux?
Nu zo velen erin slagen de kale berg te beklimmen, zijn er duizenden anderen die het beklimmen van de Mont Ventoux zijn gaan zien als dé ultieme uitdaging voor zichzelf, die kennelijk iedereen in deze "just do it-tijd" nodig heeft. Hierin schuilt echter een forse onderschatting van de minimaal benodigde klimconditie. Zichtbaar resultaat: iedere dag tientallen lopende fietsers en dat al na 8 km klimmen! Veelal maken deze enthousiastelingen gebruik van (gehuurde) mountainbikes en sportieve hybrides, kennelijk in de veronderstelling dat de lichte versnellingen hen wel boven zullen brengen. Enkele honderden (klim)kilometers training zijn echt wel nodig voor een geslaagde klim.

Een belangrijke vraag in je voorbereiding is vervolgens: "welk verzet heb ik nodig voor de Mont Ventoux?". Die fiets die je al jaren in de schuur hebt staan, heeft de verkeerde versnellingen voor de kale berg. Racefietsen die in de winkel staan, zijn ook vaak uitgerust met de verkeerde versnellingen. Het zijn de versnellingen die vooral passen bij (mannelijke) profs, terwijl die helemaal niet naar de winkel hoeven voor een fiets. Profs rijden al gauw tweemaal zo hard en hebben dus grote versnellingen nodig. Bovendien hebben profs een aeroob vermogen van 350 tot 450 watt (mannen, vrouwen 5-10% lager). Beter gezegd: 6,5 Watt/kg, want daar gaat het om. Een vermogen van 150 tot 200 Watt bij 60-65 kg is al heel mooi om de kale berg te beklimmen. Een laag gewicht is dus ook niet verkeerd. Een voordeel voor kleine klimmers en klimsters! Een kleiner vermogen vraagt om kleinere verzetten. Daarbij is biomechanisch een cadans tussen 90 en 110 t/min het meest efficiënt. Zo'n ritme aanleren kost je een paar jaar. Ben je eenmaal zover, dan heb je ook de meest efficiënte hart-long machine in huis. Laat je niet afschrikken: begin met 75 omwentelingen per minuut en verhoog ieder jaar met 5 tot 10 t/min. Je kunt een computer met frequentiemeting gebruiken, maar je kunt ook gewoon beginnen met bij de meest gebruikte versnellingen je snelheid bij 75 t/min enz. uit te rekenen en te onthouden.

Souplesse is de kunst
Mijn advies en dat van anderen: rijd vooral op souplesse, je spaart daarmee je knieën. De versnellingen zijn het middel om de berg te beklimmen en niet het doel! Bedenk dat boven je tijd wordt gemeten, niet je versnelling. Dus: monteer versnellingen die bij jouw vermogen passen. Omdat vrouwen gemiddeld minder vermogen hebben dan mannen, doen ze er verstandig aan ook een 5 tot 10% lichter verzet te monteren. Onderstaande voorbeelden gaan uit van mannelijke klimmers.

Campagnolo	Shimano	Prorace	Stronglight

Wat is een soepel verzet?
Als referentie nemen we een goede prof-klimmer. Hij rijdt de kale berg in minder dan een uur, een gemiddelde van meer dan 21 km/u! Referentie voor de vrouwen: Française Murielle Linsolas met een tijd van 1.19.21, maar er zijn ook ventouristes die slechts een paar minuten meer nodig hebben. Vrijwel alle profs pedaleren met een cadans van minstens 80 t/min. Daarvoor gebruikt hij 39 tanden vóór en achter 18 of 19 tanden, dat geeft een verzet van ca. 4,40 m per pedaalslag. Bepaal met de methode van Ciclomaniac Profiel Zoekmachine (zie onderaan deze rubriek) wat je klimtijd bij benadering zal bedragen. Heb je voor de klim bij voorbeeld 2 uur nodig, dan heb je dus 50% van het verzet van de profs nodig. Het bij jou passende gemiddelde verzet bedraagt dan: 50% van 4,40 m = een verzet van 2,20 m. Wielomtrek racewiel is 2,10 m, dus een verhouding van 1.05, gelijk aan 30t voor en 28t achter.

Triple cranckstel
Steeds meer betaalbare racefietsen worden met een triple-cranckstel (52/39/30t) en de bijbehorende shifters en derailleurs geleverd. Bij een wegfiets met Shimano triple, heb je voor een verzet van 2,20 m nodig: ketting op de 30 voor en achter een cassette tot 30 tanden. Daarvoor gebruik je een ATB-cassette of een zelf samengestelde wegcassette. Een verhouding van 1:1, daarmee moet het meestal wel lukken. Een triple wegderailleur schakelt ook 30t. Bij Campagnolo-triple gebruik je de lange achterderailleur en de campa-cassette met 29 tanden. Bedenk dat heel wat Cinglés met een triple rijden. En dat zijn toch klasbakken! Overigens passen op een triple (behalve bij Dura Ace) ook binnenbladen van 24t of 26t (bolt circle diameter 74mm), mits je het verschil met het buitenblad beperkt tot 24 tanden. Anders haalt de derailleur het niet. Bedankt voor de tip, Philippe L.! Het verkleinen van de kettingbladen is de simpelste manier om een kleiner verzet te creëren. Stronglight (en Sugino, maar lastig te krijgen) heeft die trouwens kant-en-klaar: Impact triple met 46/36/26 t.

Compact cranckstel
Het lijkt erop dat het compacte cranckstel in korte tijd het gewone dubbele cranckstel zal verdringen. Bij een compact cranckstel maken de boutjes waarmee de kettingbladen gemonteerd zijn een "bolt circle diameter" van 110mm (i.p.v. standaard 130mm-Shimano of 135mm-Campagnolo). Daardoor is een binnenblad van 33 tanden mogelijk. Compacte cranckstellen worden geleverd met 48/34t of 50/34t. Sterke mannen combineren een compact cranckstel met 27t-30t achter (klim tussen 1u 15 en 1u 40) en de minder talentvollen nemen 34 tanden(ATB cassette en ATB derailleur) en je hoeft niet meer te harken, maar kan soepel blijven draaien. Bij Campa neem je de cassette met 29 tanden en de korte of medium achterderailleur. De Dura Ace RD7700 (9 speed voor dubbel cranckstel) schakelt ook tot 30 tanden met een beetje afstellen. Ventourist Hans S. stuurde me de foto's hiervan als bewijs. Shimano Sora en Tiagra, Prorace, Ritchey, Stronglight en Campa Xenon hebben betaalbare modellen van € 50 tot € 80. Met een compact cranckstel (en een passende trapas) kun je vaak met dezelfde derailleurs blijven werken. Compacte cranckstellen zijn er inmiddels van alle merken. Door een Amerikaans bedrijf worden cassette conversiekits op de markt gebracht, waarmee je alles met alles kunt combineren. Zie www.wheelsmfg.com. Bedankt voor de tip, Hans v B.! Zij die met buiscommandeurs werken hebben trouwens zeer veel keuzevrijheid. Die kun je eventueel weer monteren. Een alternatief is een ultracompact cranckstel (BCD van 94mm) met twee kettingbladen van 44-29t. Een binnenblad met 29t met een cassette van 11-28t geeft je een kleinste verhouding van 1.04. Stronglight Oxale Two is redelijk geprijsd. Wel is een ISIS trapas nodig. Voordeel is dat je geen andere derailleurs nodig hebt. Wel moet je de voorderailleur (evt. met een beugel) lager monteren. Met zo'n combinatie kun je ook 55 km/u meetrappen! Nog een alternatief voor de liefhebbers van een dubbel cranckstel, is wat ik supercompact noem: crancks met 104mm BCD en 46 en 30 tanden kettingbladen. Een triple in een dubbel! Wil je een specificatie? Stuur me een bericht.

Klassiek dubbel cranckstel
Heb je een gewoon dubbel cranckstel met binnenblad 39t, dan kun je met een ATB-cassette met 34 tanden een verzet voor de snellere klimmers creëren, passend bij een tijd van 1 uur en 35 minuten. Je zult daarvoor wel een ATB achterderailleur nodig hebben en wat kettingschakels extra. TA en andere merken maken adapters die van een dubbel een triple cranckstel maken. Ik ken geen ervaring hiermee. Heb je nog een binnenblad van 42 tanden, kijk dan om naar een tijdelijk alternatief.

Tijdelijke alternatieven
Een eenvoudige (tijdelijke) oplossing en betaalbaar is het monteren van een ATB cranckstel (44/32/22t) op je wegfiets, eventueel zonder gebruik van het kleinste kettingblad. In het laatste geval heb je dus een dubbel cranckstel met 44 en 32t, te schakelen met dubbele derailleurs. Ik noem dit extracompact. Voor een paar tientjes koop je al zo'n cranckstel. Shimano ATB en triple racegroepen zijn prima te mixen (niet met 10speed). Ook al heb je een stalen frame, dan kun je bijna altijd betaalbare (ATB)cranckstellen (en derailleurs) monteren. Deze methode werkt ook indien je nog gebruik maakt van buiscommandeurs. Om alle versnellingen te kunnen gebruiken, moet je wel, afhankelijk van de maat van de beugel van de derailleur en dubbel of triple, de juiste lengte trapas gebruiken. Ik heb, met hulp van Marco J. (bedankt!), verschillende combinaties uitgetest. Voor specifieke vragen, stuur me een gedetailleerde specificatie en je krijgt advies op maat.
Als reactie op deze rubriek werd door een van de ventouristen gemeld dat zelfs de Low Normal achterderailleur van Shimano en een 34t ATB cassette soepel samenwerken met Shimano 9v-remschakelhandles. Er kan heel veel gecombineerd, maar er zijn grenzen! Zo zijn de vierkante Campa-trapassen helaas niet met genoemde crancksets te combineren. SRAM heeft een 1:1 overbrenging naar de achterderailleur, in plaats van 2:1. Shimano en SRAM cassettes zijn uitwisselbaar, maar niet met Campa. En uiteraard bepalen de shifters en het merk ervan het aantal versnellingen.

Hybride fiets
Eerst nog wat adviezen voor de groeiende groep van ventouristen die met een hybride fiets, kaal of met alles erop en eraan, naar de toren willen. De duurdere types hebben vaak dezelfde versnellingen als mountainbikes (44/32/22t en tot 32t achter), maar door de grotere wielmaat toch een zwaarder verzet. En vergis je ook niet in het effect van de 5 of 10 extra kilo's (t.o.v. racefiets) die mee omhoog moeten. Dat voel je vooral als je zelf een lichtgewicht bent. Oudere of goedkopere hybrides hebben een groter binnenblad van wel 28 tanden en achter als grootste kransje 30t. Indien je dan nog 10 kilo extra mee naar boven moet zeulen, wordt het wel een heel lastige klus. De modieuze verende zadelpennen trouwens, werken tegen je trap-energie in! De weg is een biljartlaken, laat die maar thuis! Cassettes zijn verkrijgbaar tot 34 tanden. Hiervoor kun je ook terecht bij BBB, SRAM en andere fabrikanten. Wel wat schakels extra in je ketting zetten en je derailleur wat achteruit stellen. Soms heb je toch een derailleur met langere kooi nodig.

Mountainbike
Op de ATB heb je in principe altijd voldoende versnellingen, maar met een verende vork zeker niet de ideale houding en bovendien verlies je voorwaartse energie. Monteer slick wegbanden en blokkeer, indien mogelijk, je vork, dat scheelt een hoop energie!
De ontwikkeling in cranckstellen en trapassen gaat razendsnel en standaardisatie is verder weg dan ooit. Daardoor wordt combineren, zoals hierboven weergegeven, in de toekomst steeds moeilijker. Ik houd me aanbevolen ook voor tips op dat punt.
Met onderstaande tabellen kun je bepalen welk gemiddeld verzet past bij jouw kunnen. Let wel, we hebben het hier over een gemiddeld verzet, op de steilere stukken (of wind tegen na Chalet Reynard) zul je nog wat achter de hand moeten hebben: met 30 tanden voor en achter (of een verhouding van 1.0) moet het meestal wel lukken. Bedenk dat je tempo kan dalen tot minder dan 6 km/u bij tegenwind.

Heb je nog een vraag, stuur me een bericht.

Sjef Schellings

De site Cyclos-Cyclotes ('pour les amoureux du cyclotourisme') adviseert de volgende verzetten: Cyclotouristes (toerfietsers): 50-40-30 en 14-28 - Cyclosportifs (wielrenners): 53-39 en 13-28.

Gevonden op een site over een klimtijdrit Mont Ventoux; de maker is niet te achterhalen.
Verzet advies naar tijd.
Links de tijd die je er over denkt te doen van Bedoin naar de top; daarnaast de geadviseerde verzetten.

tijd in minuten	verzet voor	verzet achter
60-70	39 (42)	23 (25)
70-80	39 (42)	24 (26)
80-95	39	25
95-105	39	26
105-120	39	27/28
120-130	30 (triple)	25
>130	30 (triple)	28

---

Hoe snel kan ik de Mont Ventoux op? 

27 november 2006
Dat is een veelgestelde vraag op deze site. Van dit handige, speciaal voor dekaleberg.nl gemaakte, Excel werkblad van Loet Janssen is nu een nieuwe versie verschenen die- opnieuw - nóg beter is geworden, dankzij de hulp van Excel-specialist en ventousiast Wim Torfs. Je kunt het hier downloaden.
Je moet je er even in verdiepen - lees de toelichting! - en een aantal gegevens invullen. Maar je krijgt dan wel wat: jouw persoonlijke klimplanning voor de drie zijden van de kale berg! En nu ook van elke andere col, waarvan je het profiel kent.
De makers van dit werkblad stellen het op prijs je ervaringen met dit rekenmodel te vernemen. Het e-maildres vind je op het werkblad.
Vragen en ervaringen van gebruikers van dit werkblad hebben geleid tot deze nieuwe, nog betere en uitgebreidere versie.
Hoe snel kan ik de Mont Ventoux op? - Excel werkblad (v35b d.d. 27112006)

Lees ook de informatie over verzetten hierboven

---

Hoe snel kan ik de Mont Ventoux op? Wat is mijn VAM? Bereken je klimtijd 

Profiel Zoekmachien   - Type Naam Klim Berg Lange bergrit

Met behulp van de Ciclomaniac Profiel Zoekmachine hiernaast kun je ook berekenen hoe lang je over een beklimming zal doen. Maak eerst een keuze tussen "Berg" en "Lange bergrit" (bijvoorbeeld de Marmotte). Voor de Mont Ventoux kies je dus "Berg". Type in het lege venster "Ventoux" en klik op "Search". Je krijgt nu een pagina met 4 profielen van de Mont Ventoux (Malaucène staat er 2 keer op). Klik je op de naam (nome) van de beklimming, dan krijg je een prachtig profiel te zien met afstanden, hoogten en stijgingspercentages. Linksonder kun je je "Vam" invullen. Dit getal kun je berekenen als je weet in hoeveel tijd je een aaantal hoogtemeters kunt fietsen. Klim jij bijvoorbeeld van 0 naar 100 meter hoogte in 5 minuten, dan heb jij een Vam van 1200. Vul dat getal in en je klimtijd wordt berekend en vergeleken met die van een gewone fietser, een toerfietser, een amateur en profrenner. Je Vam kun je hier berekenen. Vul in bij "Quota iniziale" de hoogte waarop je start, bij "Quota finale" de hoogte waarop je stopt en bij "Tempo" de tijd in uren, minuten en seconden. Hoe groter de afstand is waarover je een meting doet, hoe betrouwbaarder de berekende Vam. Heb je tijden van jezelf van andere beklimmingen, dan vul je die gegevens in. Heb je bijvoorbeeld ooit de Alpe d'Huez beklommen in 1 uur en 30 minuten, dan is jouw berekende Vam 727. Vul die waarde in bij het profiel van de Mont Ventoux vanaf Bedoin, dan zie je dat je er 2 uur 13 miniuten en 52 seconden over gaat doen. LET OP: de hoogteprofielen op de site van CicloManiac zijn heel mooi, maar kunnen niet worden weergegeven met Mozilla Firefox. Gebruik dus de nieuwste versie van Internet Explorer of Netscape. En heb je een Mac, dan werkt het niet met Safari; gebruik Internet Explorer of Netscape. De profielen worden namelijk weergegeven met Adobe SVG Viewer.

© www.dekaleberg.nl